Wat moet de lokale politiek in Parkstad Limburg doen om het klimaatprobleem aan te pakken?
Dat was de vraag waarover een groep van 30 bewuste burgers zich op 3 maart gebogen heeft in een door GroenLinks Parkstad georganiseerd politiek café. De aanpak van het klimaatprobleem valt uiteen in “grote” en “kleine” stappen. Beide zijn van groot belang.
De basis
Het begint met bewustwording. De burgers van Parkstad Limburg moeten inzien, dat de klimaat-crisis het grootste probleem vorm dat onze leefwijze en nog meer dat van onze kinderen bedreigt.
De gemeenten van Parkstad hebben een belangrijke taak om die bewustwording te bevorderen. Dat kan door onderwijs, door voorlichting, door een voorbeeldfunctie en door in de breedte klimaatmaatregelen te ondersteunen waardoor het maken van groene keuzes vergemakkelijkt wordt.
De klimaatcrisis wordt meestal beschreven in de vorm van een afschrikwekkend toekomstbeeld, een rampenscenario. De wetenschap, in het bijzonder de psychologie heeft echter al lang aangetoond, dat een rampenscenario mensen
weinig of niet aanzet tot positieve maatregelen.
De gemeenten zullen moeten zoeken naar mogelijkheden om een klimaattransformatie leuk, aantrekkelijk en stimulerend te maken om hiermee de mensen aan het werk te zetten. Een deel van het gezelschap legde er de nadruk op dat ons economisch systeem eerder het klimaatprobleem veroorzaakt dan dat het een deel kan zijn van de oplossing.
De nadruk op (steeds stijgende) productie, het stimuleren van consumptie door reclame en door de nadruk op persoonlijke rijkdom (ik wil meer hebben en zijn dan mijn buurman) heeft tot gevolg dat de milieubelasting snel toeneemt.
In plaats van het ver doorgevoerde neokapitalisme zou de nadruk meer moeten liggen op het goede rentmeesterschap (het bewaren en beheren van de aarde), de Gaiagedachte (de aarde als een geheel met de mens daarin als deelnemer) en de ecologische gedachte (niet meer aan de aarde onttrekken dan er weer in terug kan komen, de circulaire productie).
De volgende opvattingen kwamen daarbij naar voren:
• De burger heeft het probleem niet veroorzaakt en moet dus ook niet opgezadeld worden met de kosten voor de oplossing;
• Vereenvoudig het leven;
• Verantwoord en humaan;
• Wat je doet moet zijn goed voor jezelf, de ander en de natuur.
Voorbeelden voor een goede basis van een andere samenleving zijn te vinden op de websites:
• auroville.org
• ecovillage.org
• grootoudersvoorhetklimaat.be
• hieropgewekt.nl/lokale-energie-monitor.nl
De volgende acties ter verbetering van de bewustwording zijn voorgesteld:
• Fietsen wordt gestimuleerd, fietsenstallingen en bedrijfsfietsen worden gesubsidieerd;
• Verbeter het onderwijs en meer educatie aan bieden – een ‘nieuwe Europese renaissance’;
• Geef steeds goede voorbeelden van wat de burger kan doen;
• Beïnvloeding door een overtuigende communicatie:
– het vertellen van verhalen, sprookjes, mythen;
– het tonen van documentaires zoals ‘An inconvenient truth’ en ‘David vs. Goliath’;
– laat invloedrijke mensen het goede voorbeeld geven:
• Sluit met klimaatvriendelijke initiatieven aan bij evenementen;
• Organiseer een ideeën-wedstrijd in Parkstad voor de meest creatieve klimaatmaatregelen.
Het goede voorbeeld.
Het begin van een gemeentelijk beleid rond de klimaatcrisis is het geven van het goede voorbeeld. Nu zijn gemeenten in Parkstad Limburg daar al mee bezig. De hier gegeven tips suggereren niet dat ze nieuw zijn (hoewel een deel van de tips in een deel van de gemeenten nog niet tot het beleid hoort).
• Burgemeester en wethouders rijden in elektrische auto’s of met openbaar vervoer;
• Ook ambtenaren maken dienstreizen met (gepoolde) elektrische auto’s of fietsen;
• De gemeenten steunen protesten tegen milieu onvriendelijk gedrag;
• Gemeentelijke gebouwen worden met spoed klimaatvriendelijk gemaakt;
• Gemeentelijke gebouwen gaan zonne-energie produceren door het plaatsen van zonnepanelen;
• Gemeenteraadsleden en ambtenaren worden goed geïnformeerd over de problemen en oplossingen;
• De gemeente gaat maximaal over op ecologische producten.
De onderdelen:
We kunnen ook kijken, uit welke onderdelen het klimaatbeleid moet bestaan. De deelnemers aan de denktank gaven de volgende opsomming van thema’s:
• voeding
• wonen/tuinen
• consumptie
• vervoer
• productie (bedrijfsleven)
• biodiversiteit
• scholing en opvoeding
Over elk van deze onderdelen kan een hoofdstuk geschreven worden: wat moet er gebeuren ten aanzien van elk van de onderdelen?
Concrete maatregelen:
Omdat concrete maatregelen vaak eenvoudig(er) in te voeren zijn, is een dergelijke opsomming toch zinvol (ook hier is een deel van de maatregelen al in een deel van de gemeenten ingevoerd ):
• alle auto’s elektrisch;
• bevorder vliegtax;
• maak OV goedkoper;
• bevorder carpoolen;
• subsidieer het afkoppelen van regenwater van het riool;
• subsidieer het vergroenen van tuinen;
• plant meer bomen langs de straat en in openbare ruimten;
• voer de druk op bedrijven op (bv reizen, gebruik plastic, woon-werk fietsverkeer);
• stimuleer groene productie;
• ondersteun lokale productie en het gebruik van lokale producten;
• stuur klimaatadviseurs langs de deuren;
• schaf vergoeding auto voor woon/werk verkeer af (tenzij elektrisch en carpoolen);
• parkeren buiten centrum en gratis (elektrische) bus naar centrum (regel bereikbaarheid bewoners en transport goederen);
• langzamer rijden (30 i.p.v. 50);
• burgerdialoog over duurzaamheid: – werken – huizen – spulletjes;
• vegetarisch is standaard voor gemeenten /scholen, etc;
• neem de jeugd mee (school, lespakketten, beleving);
• ontmoedig autobezit (max 1 parkeerplaats per huis);
• organiseer ruilbeurzen voor hippe spulletjes;
• bevorder circulair bouwen;
• voer belasting in op stenen in tuin;
• stel duurzaamheids-coördinatoren aan voor scholen en overheidsgebouwen;
• ondersteun vergroening van bedrijven.
Al met al was de bijeenkomst erg inspirerend en bood deze voldoende aanknopingspunten voor een vervolg.
Dit verslag met de foto’s werd samengesteld door Stef Blom, bestuurslid van de GroenLinks afdeling Parkstad Limburg.
Hieronder enkele foto’s:
